De verantwoordelijkheid voorbij: de ISP op de stoel van de rechter, Tijdschrift voor Internetrecht, 2011-5, p. 136-140.

Het Nederlandse aansprakelijkheidsregime ten aanzien van internet service providers (ISPs) is in vergelijking met uitlandse stelsels uniek, daar aansprakelijkheid vrijwel uitsluitend wordt afgeleid uit een schending van de in acht te nemen 'zorgplicht'. Naast het feit dat dit en de daaraan gekoppelde 'redelijkheid en billijkheid' notoir vage concepten zijn, waarvan het vaak onduidelijk is hoe deze in de praktijk moeten worden geïnterpreteerd, dient een provider niet slechts zorg te betrachten naar derde partijen die mogelijk in hun rechten worden geschonden, maar ook naar klanten, die recht hebben op onder andere privacy en vrijheid van meningsuiting. De intermediair ziet zich vaak genoodzaakt de uitleg van deze begrippen en de afweging van verschillende belangen in concrete situaties op zich te nemen, nog voor een zaak aanhangig wordt gemaakt; doet hij dat niet of ondeugdelijk, dan kan hij aansprakelijk worden gesteld voor eventuele gevolgschade die één van de betrokken partijen leidt. Dit artikel inventariseert het Nederlandse aansprakelijkheidsregime en bespreekt de onvolkomenheden.

13.01.2012

On the fabrication of sausages, or of Open Government and Private Data, JeDEM, 2011-2, p. 1-16.

Governments have become increasingly open and transparent over the last few years. Originally, this trend was largely based on the desire to give citizens access to governmental information, so that state policies and regulatory practices could be controlled and debated. The right to access of governmental data was directly linked with democratic values such as autonomous citizenship, public debate and control on governmental power. In the beginning of this century, emphasis has shifted to a new ground for requiring transparency, namely the re-use of public sector information. Re-use of governmental data by third parties is mostly executed by market parties with commercial interests. The principles of open government and data re-use specifically conflict with intellectual property and privacy rights. This article analyses the tension between open government policies and the protection of personal information from a legal perspective. Finally, it assesses whether and if so, how the two principles can be reconciled.

06.01.2012

Privacy in het leven van ouderen, Geron, 2011-4, p. 53-55.

03.01.2012

(met A. Leurdijk, O. Nieuwenhuis, T. Bachet, P. Nooren en N.A.N.M. van Eijk) Audiovisuele mediadistributie, bottlenecks en beleid: Agenderende studie naar potentiële bottlenecks voor distributie van televisie en audiovisuele content en beleidsopties, TNO-rapport in opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, 2 december 2011.

06.12.2011

(met J. Poort, I. Akker, N.A.N.M. van Eijk & P. Rutten) Digitaal gebonden: Onderzoek naar de functionaliteit van een vaste prijs voor het e-boek, Onderzoek in opdracht van het Ministerie van OC&W, in samenwerking met SEO Economisch Onderzoek, Amsterdam, oktober 2011.

29.11.2011

(met M.B.M. Loos, N. Helberger, L. Guibault, C. Mak, L. Pessers, K.J. Cseres & R. Tigner), Analysis of the applicable legal frameworks and suggestions for the contours of a model system of consumer protection in relation to digital content contracts, Final Report, Comparative analysis, Law & Economics analysis, assessment and development of recommendations for possible future rules on digital content contracts.

Zie voor meer informatie ook de website van de Europese Commissie.

23.11.2011

De koning is dood, lang leve Henk en Ingrid!, NJB, 2011-35, p. 2368-2369.

25.10.2011

(met N.A.N.M. van Eijk) How Television went digital in the Netherlands, Mapping Digital Media: reference series no. 11, september 2011.

11.10.2011

Public Sector Information & Data Protection: A plea for personal privacy settings for the re-use of PSI, Informatica e Diritto, Fascicolo 1-2, 2011, p. 219-236.

11.10.2011

De wegen van Google zijn ondoorgrondelijk: over Street View en dataprotectie, Privacy & Informatie, 2011-4, p. 176-190.

Google Street View is al geruime tijd actief in Nederland en heeft het leeuwendeel van het land en de openbare wegen in kaart gebracht. Deze internetdienst bestaat niet slechts uit een plattegrond, maar biedt raadplegers tevens de mogelijkheid in te zoomen op de kaart en virtueel rond te kijken en te lopen in een straat. Door middel van foto’s die aaneengeschakeld  zijn krijgt de kijker een reëel beeld van een locatie. Op deze foto’s staan echter niet alleen straten, er zijn tevens mensen op afgebeeld. Dit brengt een aantal privacy- en dataprotectievraagstukken met zich mee. Alhoewel de discussie rondom Street View van de Verenigde Staten tot Spanje en van Duitsland tot Australië is opgelaaid, blijft het debat in Nederland beperkt. Dit artikel geeft weer in hoeverre Google Street View voldoet aan de vereisten die de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp) stelt.

12.09.2011

(met J.J.C. Kabel, M. Antic, A. Lagemaat & M. van Stekelenburg)   To what extent should on-line intermediaries (such as ISPs and operators of online market places) be responsible for the control or prohibition of unfair competitive practices (in particular sales of products contrary to the law) carried out on their systems?, Dutch Report for the LIDC Congress in Oxford (22-24 September 2011).

Zie ook de op 24 september 2011 aangenomen resolutie.
Zie ook het internationaal rapport van T. Cook.

29.07.2011

Autoriteit, Scribe et Impera, 2011-2, p. 8-10.

24.06.2011

Je geld of je gegevens. De keuze tussen privacybescherming en gratis internetdiensten, NJB, 2011-23, p. 1493-1496.

19.06.2011

Three strikes you're out. De bescherming van auteursrecht op het internet, AMI, 2011-3, p. 84-94.

16.06.2011

Interview met Bart van der Sloot: Constant een levensteken. Leren omgaan met de sociale media, Volzin, 13 mei 2011.

16.06.2011

(met M.M.M. van Eechoud, S.J. van Gompel, L. Guibault & P.B. Hugenholtz) Report of the Netherlands for ALAI 2011 Study Days (Dublin).

19.05.2011

Het plaatsen van cookies ten behoeve van behavioural targeting vanuit privacyperspectief, Privacy & Informatie, 2011-2, p. 62-70.

Sinds een aantal jaren is behavioural targeting sterk in opkomst. Door het gedrag van internetgebruikers te volgen en te analyseren, kan reclame worden gegenereerd op basis van persoonlijke voorkeuren. Hiertoe worden cookies geplaatst op de computers van internetgebruikers, kleine tekstbestandjes die surfgedrag kunnen registreren. Aangezien deze reclame op persoonlijke voorkeuren is gebaseerd, is zij effectiever en vertegenwoordigt derhalve een grote economische waarde. Al sinds de opkomst van dit fenomeen wordt er op het privacyschendende karakter van deze reclametechniek gewezen. Dit artikel geeft een overzicht van de kritiek die in de loop der jaren is geuit op het plaatsen van cookies en het gebruik van de verkregen gegevens voor behavioural targeting. De stelling is dat de opgeworpen argumenten onvoldoende reden geven om aan te nemen dat er een inherente privacyschending met dit fenomeen is gemoeid, maar dat er daarentegen overduidelijk een dataprotectieprobleem aan is gelieerd. Uit dit laatste vloeit wel een afgeleid privacyprobleem voort.

26.04.2011

WikiLeaks: te actief voor een webhoster, te passief voor een journalistiek medium, NJB, 2011-12, p. 734-739.

WikiLeaks begon op 28 november 2010 met het publiceren van 250.000 documenten, afkomstig van de Amerikaanse diplomatieke dienst. De Amerikaanse overheid onderzoekt momenteel of ze WikiLeaks hiervoor kan vervolgen. WikiLeaks verweert zich op voorhand door te stellen dat zij anderen slechts een platform biedt om stukken te lekken en derhalve niet zelf verantwoordelijk is voor de wederrechtelijkheid van de publicatie. En ook dat zij als journalistiek medium dient te worden beschouwd en derhalve aanspraak kan maken op een vergrote bescherming onder de vrijheid van meningsuitingdoctrine. Gaan deze verweren op?

25.03.2011

(met L. Kool, A. van der Plas, N.A.N.M. van Eijk & N. Helberger) A bite too big: Dilemma's bij de implementatie van de Cookiewet in Nederland, TNO-rapport nr. 35473, in opdracht van OPTA, 28 februari 2011.

Door een aanscherping van de Europese e-Privacyrichtlijn is bij het plaatsen van cookies, die bijvoorbeeld worden gebruikt om het surfgedrag van internetgebruikers te volgen, vooraf toestemming van de gebruiker nodig (en die dient gebaseerd te zijn op een geïnformeerde keuze). Deze aanscherping op Europees niveau (Nederland kent al een bepaling op grond waarvan cookies kunnen worden geweigerd) heeft geleid tot een brede discussie over de uitvoerbaarheid en de wijze van toezicht op de regelgeving omtrent cookies. Eind mei moet de richtlijn in nationale wetgeving zijn geïmplementeerd. Een wetsvoorstel daartoe ligt nu bij de Tweede Kamer. Ter voorbereiding heeft OPTA aan TNO en IViR gevraagd te onderzoeken wat de nieuwe juridische situatie in de praktijk betekent.

Zie ook het persbericht en de Management Summary (in het Engels).
Zie ook de reactie van TNO/IViR aan de leden van de Commissie Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, op de branchereactie van 18 maart 2011.

17.03.2011

Virtual Identity and Virtual Privacy: towards a Concept of Regulation by Analogy, eGov Präsenz, 2011-1, p. 41-43.

The right to privacy protects the unimpeded creation of one's personal identity without external infringements. This protection is essential for the development of independent citizens, which properly functioning democratic states cannot do without. As a growing number of people share their identity on the Internet, there is an increasing demand for privacy rights that protect the unimpeded creation of the virtual identity. The right to virtual privacy ensures the independent development of one's virtual personality, and also offers an opportunity for regulating cyberspace in an innovative way.

01.03.2011

Privacyrechten voor avatars: over normen en waarden in cyberspace, Privacy & Informatie, 2010-6, p. 296-302.

Het recht op privacy en daarmee de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer geldt als één van de meest fundamentele grondbeginselen van de rechtsstaat en als een belangrijk mensenrecht. Anders dan het recht op vrijheid van meningsuiting, vereniging of betoog, beschermt het recht op privacy niet alleen de mogelijkheid om uiting te geven aan een al gevormde identiteit, maar beschermt het juist de mogelijkheid deze te ontwikkelen. Identiteitsvorming zonder beïnvloeding van buiten is van wezenlijk belang voor het zelfstandig burgerschap dat een goed functionerende democratische rechtsstaat vereist. Doordat een groeiende groep mensen een deel van zijn identiteit gedragen ziet door de avatar in cyberspace, klinkt er een steeds luidere roep om het recht op privacy ook aan avatars toe te kennen. Zodoende kunnen zij hun identiteit zelfstandig en onafhankelijk vormen in de virtuele wereld. Daarbij kan dit een aanzet vormen om virtuele werelden op een innovatieve wijze te reguleren.

26.04.2011

De evaluatie van de Wet bescherming persoonsgegevens, Privacy & Informatie, 2010-5, p. 224-236.

De Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp) is één van de belangrijkste wetten ten aanzien van privacy in Nederland. Echter, al voor haar inwerkingtreding in 2001 is zij aan kritiek onderhevig en wordt zij op een aantal punten als inadequaat beschouwd. Niet alleen in de jurisprudentie en de wetenschappelijke literatuur zijn knelpunten opgeworpen, ook zijn de wet en de daarmee geïmplementeerde Europese Privacyrichtlijn meerdere malen aan een evaluatie onderworpen. In Nederland loopt dit evaluatieproces tot een einde nu het kabinet zijn plan van aanpak heeft gepresenteerd. Dit artikel beoogt een overzicht te geven van de belangrijkste knel- en discussiepunten die de afgelopen jaren de revue zijn gepasseerd en te beschouwen in hoeverre de kabinetsplannen hiervoor een oplossing aandienen.

11.01.2010

(met F.J. Zuiderveen Borgesius) De amendementen van de Richtlijn Burgerrechten op de e-Privacyrichtlijn, Privacy & Informatie, 2010-4, p. 162-172.

De e-Privacyrichtlijn, betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in de sector elektronische communicatie, is onlangs gewijzigd door de Richtlijn Burgerrechten. De wijzigingen worden in dit artikel benoemd en becommentarieerd. Enkele van de belangrijkste wijzigingen zijn de introductie van een opt-in-regel voor cookies, een meldplicht voor datalekken, de mogelijkheid voor providers om spammers in rechte aan te spreken en een artikel betreffende de implementatie en publiekrechtelijke handhaving van de e-Privactrichtlijn.

15.10.2010

Annotatie bij Rb. Milaan 24 februari 2010 (De Leon & Vivi Down / Google), Mediaforum, 2010-7/8, nr. 23, p. 263-268.

Op 24 februari 2010 komt de rechtbank te Milaan tot het oordeel dat drie werknemers van Google Italië, dat eigenaar is van YouTube, aansprakelijk zijn voor materiaal dat door een gebruiker op YouTube is geplaatst, te weten een video waarin is te zien hoe een autistisch kind wordt gepest. De aanklacht luidt enerzijds laster anderzijds schending van de privacy. De rechter spreekt de vier gedaagden vrij van laster en veroordeelt drie van hen tot zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf voor schending van de privacy.

01.09.2010

De privacyverklaring als onderdeel van een wederkerige overeenkomst, Privacy & Informatie, 2010-3, p. 106-109.

Dit artikel reageert op de in P&I 2009-1 verschenen bijdrage van Eric Verhelst: 'De privacyverklaring als overeenkomst. Een analyse van de privacyverklaring binnen het kader van het Burgerlijk Wetboek.' Verhelst stelt in zijn artikel dat deze verklaring ofwel één van twee separate verklaringen is, ofwel de algemene voorwaarden vormt bij de hoofdovereenkomst. Hieraan wordt in dit artikel een derde mogelijkheid toegevoegd, namelijk door de privacyverklaring te zien als onderdeel van een wederkerige overeenkomst. In dit model komt er één overeenkomst tot stand, waarbij een dienst of product wordt geleverd in ruil voor persoonsgegevens.

01.09.2010

De verantwoordelijkheid voorbij: de ISP als verlengstuk van de overheid, Mediaforum, 2010-5, p. 157-161.

De positie van de internet service provider (ISP) komt steeds verder onder druk te staan. Door toenemende zorgen over auteursrechtschendingen op het internet worden er steeds grotere en bredere verplichtingen opgelegd aan providers om inbreuken te voorkomen of tegen te gaan. Waar deze plichten aanvankelijk voorvloeiden uit hun verantwoordelijkheid of zorgplicht, worden er in nieuwe wetgeving plichten aan providers opgelegd die niet zijn gekoppeld aan een goede bedrijfsvoering, maar voortvloeien uit het feit dat zij zich in de meest geschikte positie bevinden om overheidsbeleid uit te voeren. ISP's lopen daarmee het gevaar om te worden gebruikt als verlengstuk van de overheid. Dit artikel vormt een eerste verkenning van dit gevaar.

16.06.2010

19.05.2010

Juridische megalomanie, of over wat het recht vermag, Scribe et Impera, Nijmegen 2010.

19.05.2010

Bijgewerkt 13.01.2012